Geplaatst op

Column: Foto of kiekje, wie of wat bepaalt dat?

Regelmatig lees ik ergens of vertelt iemand mij dat omdat hij / zij / het toevallig net even geen camera bij zich had en daarom maar een kiekje met de telefoon heeft gemaakt. Vaak nog aangevuld met de opmerking: ‘Later ga ik een keertje terug met de echte camera.’ Wat ik alleen niet goed begrijp, is waarom een telefoonfoto op voorhand een kiekje wordt genoemd, terwijl een camerafoto blijkbaar wel altijd een “echte” foto is.

Maakt het uit of je een foto met je smartphone maakt of hier een traditionele / echte / ouderwetse / dedicated camera voor gebruikt? Als je het mij vraagt draait het toch vooral om het eindresultaat, het plaatje dat eruit komt rollen en dat kun je wel of niet mooi vinden.

Overigens staat dit volledig los van de gebruikservaring: sommige mensen vinden het enorm leuk om met een camera te werken en gruwelen ervan dit met een telefoon te moeten doen, terwijl anderen niets liever willen dan telefoonfoto’s maken en er niet over peinzen met een grote camera rond te gaan lopen.

Of een foto een mooie foto is, heeft helemaal niets te maken met waar je die mee maakt. Net als een schilderij niet per se mooier of lelijker is afhankelijk van doek, kwasten en gebruikte verf. Sterker, als je alleen naar een schilderij of foto kijkt, kun je vaak niet eens zien waarmee die gemaakt is. Vroeger wel, bij telefoonfoto’s althans, tegenwoordig is dat steeds lastiger te zien, ook ervaren fotografen komen er vaak niet meer uit. Van schilderijen heb ik verder geen verstand ;-)

Wat bepaalt dan wel of iets een foto of een kiekje is? Een kiekje is vooral iets wat je tussen neus en lippen door snel even vastlegt zonder er al te veel bij na te denken of bij stil te staan. Bij een foto ga je bedachtzamer te werk en let je er beter op wat je (wel en niet) in beeld neemt en ook hoe je dat het beste doet. Dan nog kan een foto waar veel aandacht aan is besteed nog steeds een kiekje blijken te zijn. En een snel geschoten foto kan achteraf een indrukwekkend beeld blijken te zijn.

Gelukkig heb je hier veel invloed op, want fotograferen is nu juist iets dat je prima kunt leren. Je kunt jouw fotografische oog echt sterk (verder) ontwikkelen. Het gaat hierbij vooral om een andere (en bewustere) manier van kijken. Niet iedereen kan en zal uiteindelijk de allerbeste fotograaf worden die er bestaat, maar wel kan iedereen leren om veel betere en mooiere foto’s te maken. Zonder meteen een universitaire fotografiegraad te moeten behalen ;-)

Behalve dat je de aanduiding ‘foto of kiekje’ als een categorie kunt zien, is het ook nog een waardeoordeel. Dat maakt het wel een stuk lastiger, want het is maar net wat jij en ik van een foto vinden. Wat de een mooi en fantastisch vindt, vind een ander maar middelmatig of zelfs niet te pruimen. Dat is persoonlijk.

Waar het in ieder geval echt helemaal niets mee te maken heeft, is het apparaat waarmee het geschoten is.